Waarom invriezen een bewuste keuze is voor kwaliteit van voeding

Invriezen wordt in de praktijk vaak gezien als een concessie aan kwaliteit. Het idee leeft dat verse voeding per definitie meer voedingswaarde bevat dan ingevroren varianten. Wetenschappelijk onderzoek laat echter een genuanceerder beeld zien,  zeker wanneer rekening wordt gehouden met hoe voeding in de praktijk wordt opgeslagen en gebruikt.

Een relevant voorbeeld is het onderzoek van Li et al. (2017), gepubliceerd in het Journal of Food Composition and Analysis, waarin de voedingswaarde van verse, ingevroren en zogenoemde vers-bewaarde groenten en fruit met elkaar werd vergeleken.

Vers, vers-bewaard en ingevroren: een realistische vergelijking

In dit tweejarige onderzoek analyseerden de auteurs verschillende groenten en fruitsoorten, waaronder broccoli, spinazie, erwten, aardbeien en blauwe bessen. Uniek aan deze studie is dat naast verse en ingevroren producten ook een derde categorie werd meegenomen: vers-bewaard. Dit betrof verse producten die na aankoop vijf dagen in de koelkast werden bewaard, om het gebruikelijke bewaargedrag van consumenten na te bootsen.

De onderzoekers bepaalden de gehaltes aan onder andere vitamine C, β-caroteen (provitamine A) en folaat, met gestandaardiseerde analysemethoden en kwaliteitscontroles.

Wat laten de resultaten zien?

De belangrijkste uitkomst van het onderzoek is dat in het merendeel van de gevallen geen significante verschillen werden gevonden in het vitaminegehalte tussen verse, vers-bewaarde en ingevroren producten. Wanneer er wél verschillen werden gemeten, bleken ingevroren producten vaker gelijkwaardig of gunstiger te scoren dan vers-bewaarde producten.

Dit is een belangrijk inzicht, omdat verse producten in de praktijk zelden direct na oogst of aankoop worden geconsumeerd. Tijdens transport, opslag en huishoudelijke koeling treden processen op zoals enzymatische afbraak en oxidatie, die invloed kunnen hebben op de voedingswaarde. Invriezen remt deze processen juist sterk.

Invriezen als methode om kwaliteit te behouden

De studie van Li et al. ondersteunt daarmee het idee dat invriezen een effectieve conserveringsmethode kan zijn om nutriënten te behouden. Niet omdat ingevroren voeding “beter” is dan vers, maar omdat het de kwaliteit stabiliseert op het moment dat de voeding optimaal is, en verdere afbraak vertraagt.

Dit inzicht sluit aan bij bredere kennis over voedingsbehoud: temperatuurverlaging vermindert enzymactiviteit en oxidatieve processen, wat bijdraagt aan het behoud van vitamines en andere gevoelige nutriënten.

Wat betekent dit voor sondevoeding?

Hoewel het onderzoek zich richt op groenten en fruit en niet specifiek op sondevoeding, zijn de onderliggende principes goed toepasbaar. Ook bij sondevoeding is het behoud van voedingskwaliteit essentieel, zeker bij patiënten die langdurig afhankelijk zijn van enterale voeding.

Door te kiezen voor invriezen als conserveringsmethode kan:

• de voedingskwaliteit beter worden behouden,
• ongewenste afbraakprocessen worden geremd,
• en een stabiel product worden aangeboden zonder langdurige opslag bij hogere temperaturen.

Een bewuste, wetenschappelijk onderbouwde keuze

Onze keuze om sondevoeding in te vriezen is daarom geen praktische noodoplossing, maar een bewuste kwaliteitskeuze. Het beschikbare wetenschappelijke bewijs laat zien dat invriezen, mits zorgvuldig toegepast, goed past binnen het streven naar behoud van voedingswaarde.

Het onderzoek van Li et al. draagt bij aan een meer genuanceerd begrip van vers, bewaartijd en voedingskwaliteit en onderstreept dat invriezen een valide en onderbouwde methode is binnen voedingszorg.

Bron:

Li, L., Pegg, R.B., Eitenmiller, R.R., Chun, J-Y., & Kerrihard, A.L. (2017).
Selected nutrient analyses of fresh, fresh-stored, and frozen fruits and vegetables.
Journal of Food Composition and Analysis, 59, 8–17.

Terug naar overzicht